Henri Epstein (1891–1944)
Tytuł: Przed Exodusem
Technika: akwarela i czarna kredka na papierze
Sygnatura: l.d.: H. Epstein
Wymiary: 23 × 30 cm (w świetle passe-partout), 42 × 49 cm (z oprawą)
Stan zachowania: bardzo dobry
Przejmująca kompozycja Henriego Epsteina, jednego z najważniejszych przedstawicieli École de Paris żydowskiego pochodzenia. W akwareli widzimy grupę postaci skupionych wokół ciężkich zwierząt jucznych, ujętych w momentach zadumy, oczekiwania lub zmęczenia. Atmosfera pełna napięcia i emocji – potęgowana stonowaną gamą barwną – może przywoływać kontekst przedwojennego lęku, niepokoju, zapowiedzi ucieczki. Scena nosi rys uniwersalnego dramatu ludzkiego, ale i osobistego losu samego artysty – który w 1944 roku zginął w Auschwitz.
Epstein w tej pracy łączy ekspresyjną, syntetyczną kreskę z delikatną plamą barwną. Forma uproszczona, chwilami zbliżająca się do fowistycznej deformacji, oddaje stan psychiczny bohaterów. Kompozycja figuralna, pogłębiona kontrastem perspektywicznym, zachowuje pełnię emocjonalnego napięcia.
Proweniencja: kolekcja prywatna, praca oprawiona w passe-partout i ramę drewnianą
Henryk Epstein urodzi się w 1891 roku
w Łodzi. W roku 1910 rozpoczął studia w Akademii Sztuk Pięknych w
Monachium, od roku 1912 studiował w Paryżu w Académie de la Grande
Chaumière. Początkowo interesował się przede wszystkim
postimpresjonizmem, później wszedł w krąg malarzy fowistów.
Podczas I wojny światowej zgłosił się do polskich oddziałów
wojskowych. Po wojnie przebywał w środowisku paryskich malarzy
awangardowych na Montparnasse, związanych z rotundą La Ruche.
Zaprzyjaźnił się m.in. z Amedeo Modiglianim, Chaimem Soutinem i
Markiem Chagallem. Henryk Epstein malował martwe natury, akty,
kompozycje figuralne i pejzaże. We Francji malował rybaków i ich
otoczenie, porty, a także martwe natury przedstawiające owoce
morza, ryby i ptaki. W połowie lat 30. XX wieku kupił gospodarstwo
w okolicach Épernon, gdzie często wyjeżdżał. Ze względu na
żydowskie pochodzenie został aresztowany 23 lutego 1944 roku i
wywieziony do obozu przejściowego w Drancy, z którego żona i córka
próbowały go bezskutecznie wyciągnąć. Transportem nr 69 w dniu 7
marca 1944 przewieziono go do obozu w Auschwitz, gdzie zginął.
